Yükleniyor...
Erdal Uzunoğulları

Erdal Uzunoğulları

kitapkurdu1967@hotmail.com

Dağ başını duman almış!

14 Kasım 2011 Pazartesi Saat 21:36

Sevgili okurlarım bu yazımı 10 Kasım günü Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü anmak için gittiğim Cumhuriyet tören alanından döndükten sonra yazma ihtiyacı duydum.
Özellikle öğrencilik yıllarımızda sık sık söylediğimiz, duyduğumuz bir marş var ki günümüzde söylemek bir yana artık duymuyoruz bile. Bu anlamlı ve güzel marşın ismine gelince Gençlik marşı olarak bildiğimiz ‘’Dağ Başını Duman Almış’’ marşından başkası değildir. Bu marşın hikâyesini siz değerli okurlarımla paylaşmak istedim. Bu marş aslında İsveçli bir besteciye aittir. Bu marşı ülkemize getirilmesinde en büyük katkıyı Türkiye’deki Milli Olimpiyat Komitesinin kurulmasında büyük rol oynayan, Türk Boks ve voleybol sporlarının kurucusu olan, Selim Sırrı Tarcan’dan başkası değildir.
Selim Sırrı Tarcan 1909 yılında İsveç’ten yurda döndüğünde bu marş’ı getirmiş. Marş’ın asıl adı üç şarkıcı kız (Şakıyan üç kız), bu marşın konusu İsveç ormancılarına ait bir şarkı olarak bestelenmiş olup günümüzde dahi İsveç orman fakültesi öğrencilerince söylenmektedir. Selim Sırrı Tercan İsveç’te iken orman marşının melodisini çok beğenir, bu marşı özelikle 1. Dünya savaşı yıllarında Türk gençliğine sözleri değiştirilerek okullarda söylenmesi için arkadaşı olan İstanbul Erkek Öğretmen okulundaki Türkçe öğretmeni olan Ali Ulvi (Elöve) Beye bu marş’a uygun söz bulması (Güftesi) için teklifte bulunur.  Ali Beyin yaptığı çalışma 1915–1916 yıllarında tamamlanır.
Bu güftesi değiştirilen bu İsveç orman fakültesinin marşı 1. Dünya savaşı sırasında, Türk gençliğinin bozulan havasını dağıtmak, gençlere azim, ümit ve moral aşılamaktı amaç. Marş ilk olarak İstanbul Öğretmen okulunda söylenmiş olup daha sonra diğer okullara yayılmıştır. Marş okul dışında ilk olarak, 1916 yılında Kadıköy Fenerbahçe stadyumunun bulunduğu yerde, beden eğitimi gösterisinde söylenmiştir. Bu olaydan 3 yıl sonra Anadolu halkının Kurtuluş savaşı başladı. Gazi Mustafa Kemal Atatürk’te bandırma vapurundan Samsuna gider iken arkadaşları ile beraber bu marşı vapurun güvertesinde söylemiştir.
Bu marşı Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşları Erzurum ve Sivas kongrelerine giderken tekrar tekrar söylemişlerdir. Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 19 Mayıs gösterilerini ölümünden altı ay kadar önce, Ankara’da 19 Mayıs Stadyumu’nda ‘’Gazi Günü’’ olarak son kez izledi. Ulu Önder, Türk gençliğine ve Türk sporculuğuna bugünün tahsis edilmesini istiyordu. 20 Haziran 1938 yılında ‘’19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramı’’ olarak kabul edilir. Artık bu bayramın marşı da Dağ Başını Duman almış diye başlayan Gençlik Marş’ı olarak kalır. 1981 yılına gelinince çıkan bir kanun ile 19 Mayıs günü ‘’Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı ‘’ olarak değiştirilir. Sonuç olarak 1955'te yaşanmış bir anekdot ile yazımı bitirmek istiyorum. Yıl 1955 İsveç'ten bir kız jimnastik ekibi İstanbul'a gelir. Spor ve Sergi Sarayı'nda yaptıkları gösteriyi piyano eşliğinde söyledikleri bir şarkıyla bitirirler. Şarkı ‘Tre Trallade Jantor’ dur. O sırada salondaki bütün izleyiciler ayağa kalkar ve ‘Dağ başını duman almış/Gümüş dere durmaz akaarrrrr….’diye İsveçli sporculara eşlik eder. Durumu bilmeyen İsveç medyası olayı "centilmen Türk seyircisinden jest" olarak yorumlar. Nereden bilsinler, sevgili Bizim Darıca okurları tam 40 yıl önce şirin şarkılarını millileştirdiğimizi…  

Bu yazı toplam (1109) defa okunmuştur
Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/bizimdar/public_html/oyla.php on line 3

Yorum Ekle

Makale Yorumları ( 0 )

Bu Makaleye Yorum Yapılmamış.
İlk Yorumu Siz Yapmak İster misiniz?