Yükleniyor...
Erdal Uzunoğulları

Erdal Uzunoğulları

kitapkurdu1967@hotmail.com

Sigara Alırken Anadolu ile Batı Arasında Kalmak!

20 Ağustos 2012 Pazartesi Saat 19:53

Sevgili okurlar Ramazan Bayramını kutladığımız bugünlerde misafirlikte tatlıları yedikten sonra arkadaşlar ile bir sigara yaktık. Arkadaşım camel sigarası kullanıyordu. Ben ise ara sıra sigara kullandığımdan marlboro sigara markasını tercih etmekteyim. Arkadaşlara sohbet sırasında marlboro sigarası üzerinde küçük harflerle yazan yazıya hiç dikkat ettiniz mi ayrıca Camel sigarası üzerindeki deve ne anlama geliyor diye sordum? Arkadaşlardan birçok yorum aldım ama hiçbiri gerçekleri bilmiyordu. İşte sevgili Bizim Darıca okurları bende bu hafta bu iki sigara markasından bahsetmeye çalışacağım. Önce marlboro sigara paketi üzerinde bulunan bir yazı ile başlayalım. Her marlboro paketinin üzerinde bu yazı var. Latince bir yazı olan ‘Veni Vidi Vici’ yazısının ne anlama geldiğini neden dolayı yazıldığını siz Bizim Darıca okurlarına aktarmak istiyorum. Gelin hep beraber M.Ö 47 yıllarındaki Zela savaşına gidelim. Savaş Roma İmparatoru Jül Sezar ile Pontus kralı 2. Pharneke arasında Tokat’ın Zile ilçesinde M.Ö 2 Ağustos 47 tarihinde yapılmıştır. Savaşta her iki tarafta büyük kayıplar vermiştir. Sonuçta savaşı Roma İmparatoru Jül Sezar kazanır. Jül Sezar Tokat’ın Zile kalesinde tarihte yankı uyandıran bir sözü hem askerlerine söyler hem de bir mektup ile İtalya’daki Senato’ya gönderir. Mektubunda çok kısa ama anlamlı bir söz vardır. Veni Vidi Vici yazısı yazılıdır. Türkçe karşılığı ‘Geldim Gördüm Fethettim’ (Yendim)  yazmaktadır. Jül Sezar bir anlamda bu sözü ile Roma Senatosundaki rakiplerini uyarmaktadır. Bu söz daha sonra Zile Kalesinin uygun bir yerine yazılır. Günümüze gelince Marlboro sigara firması bu sözü alıp kullanır. Benim bildiğim Tokat’ın Zile Belediyesi, Marlboro firmasını ismin telif hakkı bize aittir diye mahkemeye verir. Sonuç ne olur ilerde göreceğiz. Marlboro sigarası demişken azıcıkta sahibinden bahsetmeye çalışacağım. Hani 1452–1492 yılları arasında İspanyol zulmünden kaçarak Ege'nin Manisa şehrine yerleştirilen ve daha sonra Türk vatandaşı olan Sefarad kökenli Yahudi fakir bir ailenin çocuğu olan Musa Eşkenazi’den bahsetmek istiyorum Musa Eşkenazi 1855 yılında Manisa'da doğar. Manisa'da tütün sanayisinde kısa bir süre çalışır ve bu alanda biraz deneyim kazanır. 14 yaşındayken ağır bir hastalık olan kuşpalazı (Difteri) hastalığına yakalanır. Manisa'da hastaneye kaldırılır ve tedavi görür. Musa Eşkenazi 1870 yılında 15 yaşında iken kardeşi Salamon ile birlikte yalınayak ve cebinde sadece iki altın para olan ile Manisa'dan ayrılır. Sığır taşıyan bir gemi ile İskenderiye'ye buradan da Amerika Birleşik devletlerine gider. Musa Eşkenazi Amerika'ya göç ettiğinde Moris Şinasi adını aldı. Şinasi kardeşler 1893 yılında, Broadway ve 120. Sokak'ın kesiştiği yerde küçük bir sigara fabrikası kurarlar, işçileri ve tütünü de Manisa'dan getirtirler. Sultan II. Abdülhamit Amerika'ya Türk tütünü ithal ettiği için 1906 yılının Nisan ayında Moris Şinasi'yi dördüncü dereceden Mecidiye nişanıyla ödüllendirir. Yine bir Yahudi olan arkadaşı Philip'i de ortak alarak kurduğu şirket bugün Dünyanın 180 ülkesinde faaliyet göstermekte ve yıllık cirosu 100 milyar doları aşmaktadır. Philip-Moris tütün krallığının kurulusuna kadar uzanır. Şirket günümüzde de dünya sigara devlerinden biri olarak faaliyet göstermektedir. Moris Şinasi Ege'yi ve Manisa’yı unutmamıştır! . O yıllarda çocuk ölümlerine neden olan difteri, boğmaca gibi çocukluk çağı hastalıkları ile mücadele için servetinin bir kısmını doğup büyüdüğü, hastalığında bakıldığı Manisa'ya vakfeder. 1929 yılında 74 yaşında iken ölür. Çocuklarına bir vasiyeti olur. Manisa’da çocukların gidebileceği bir hastane yapılmasını ister. 45 yataklı Moris Şinasi hastanesi, 15 Ağustos 1933 tarihinde düzenlenen bir törenle hizmete açılır.1933 yılından günümüze birçok çocuk bu değerli insanımızın yaptırmış olduğu bu hastanede şifa bulmaktadır. Sonuç olarak sevgili okurlar Marlboro ve birçok sigara markasının tütünü, Moris Şinasi ve Sigara üzerinde yazan Veni Vidi Vici hatta Camel sigarası üzerinde bulunan develer bu toprağın kaynaklarındandır.

Bu yazı toplam (868) defa okunmuştur
Deprecated: Function eregi() is deprecated in /home/bizimdar/public_html/oyla.php on line 3

Yorum Ekle

Makale Yorumları ( 0 )

Bu Makaleye Yorum Yapılmamış.
İlk Yorumu Siz Yapmak İster misiniz?